Michiel Hekkens Human Interest 17 apr 2026, 09:11

Leestijd: 3 minuten

Het aantal kernwapens per land in 2026: pijnlijke rol voor Nederland

In 2026 bevinden zich ongeveer 12.187 kernwapens op de aardbol. Dat aantal was ooit veel hoger en is nog altijd dalende, maar toch is er geen reden voor optimisme. Een blik op het wereldwijde kernwapenarsenaal in 2026, met een historisch gevoelige rol voor Nederland.

Officieel zijn negen landen op de wereld in het bezit van kernwapens. In analyses wordt aangenomen dat er daarnaast ook kernwapens op het grondgebied van niet-kernwapenstaten gestationeerd zijn. Manners brengt alle landen met kernwapens in kaart. Check ook de sterkste legers op aarde, waarbij kernkoppen niet meegerekend zijn.

Deze landen bezitten de meeste kernwapens in 2026

Op het hoogtepunt in 1984 waren er zo’n 70.000 atoombommen op aarde, in 2019 waren het er 14.000 en nu zijn het er ruim 12.000. De cijfers zijn afkomstig van de Federation of American Scientists, een onafhankelijke denktank die zich bezighoudt met wetenschap en veiligheid. Hoewel het totale aantal kernwapens dus nog altijd daalt, komt dat vooral door de ontmanteling van oude voorraden, met name door de Verenigde Staten. Andere kernwapenstaten breiden hun arsenalen juist uit. Dit staat op gespannen voet met het Verdrag Inzake de Non-Proliferatie van Kernwapens. De volgende negen landen beschikken in 2026 officieel over kernwapens.

Naast de officiële kernwapenstaten zijn in sommige landen, in tijden dat we nog goed waren met de Verenigde Staten, Amerikaanse kernwapens gestationeerd onder het zogenoemde ‘nuclear sharing’-beleid. Daarbij blijven de wapens eigendom van de Verenigde Staten, maar worden ze gestationeerd op bases van NAVO-partners om (onder andere) Rusland af te schrikken.

Kernwapens in Volkel, Noord-Brabant

Het is een publiek geheim dat er 22 kernbommen op Vliegbasis Volkel liggen. Dit bleek onder andere uit gelekte documenten door Wikileaks, waarin Nederland werd genoemd als ‘host nation’ voor kernwapens. Bekend is bovendien dat in Volkel beveiligde opslagfaciliteiten van extreem versterkt beton en staal zijn gebouwdd, speciaal ontworpen om B61-kernwapens te bewaren. En waarom zou je zulke faciliteiten bouwen, als je niet daadwerkelijk ergens B61-kernwapens kwijt moet?

Nederland heeft alleen toegang tot deze wapens onder het dual-key principe: zowel de Verenigde Staten als de NAVO moeten toestemming geven voor eventuele inzet. Ook België, Duitsland, Italië en Turkije zouden Amerikaanse kernwapens op hun grondgebied hebben.

Nederland en de verspreiding van nucleaire technologie

In het verleden speelde Nederland al een pijnlijke rol in het verspreiden van nucleaire kennis. Bij het bedrijf URENCO in Almelo werd uranium verrijkt in het kader van het internationale Atoms for Peace-programma, waarbij kernenergie voor vreedzame doeleinden werd ontwikkeld.

Daar werkte ook de Pakistaanse ingenieur Abdul Qadeer Khan, die toegang had tot gevoelige informatie over centrifugetechnologie. Hij legde in Almelo allerlei geheime documenten ongehinderd onder het kopieerapparaat en nam ze mee naar Pakistan, waarna hij een sleutelrol speelde in de ontwikkeling van het Pakistaanse kernwapenprogramma.

Later bleek dat Khan ook een internationaal netwerk had opgezet waarmee nucleaire technologie werd verkocht aan onder andere Iran, Noord-Korea en Libië. Dankzij Nederland gelden zowel Noord-Korea en Pakistan nu als kernmachten en zijn ze er in Iran al jarenlang op los aan het centrifugeren (nu even niet meer). Lekker bezig, daar in Almelo. Wel goed dat ze zich sindsdien hebben toegelegd op de ontwikkeling van Johma-salades, en niks meer doen met kernwapens.

Hoe sterk is een Europees leger vergeleken met de grote drie?

Eerder deze week brachten we al in kaart hoe sterk een Europees leger zou zijn in vergelijking met de Verenigde Staten, Rusland en China.