Michiel Hekkens
Michiel Hekkens Gezondheid vandaag, 
Leestijd: 3 minuten

Het giftigste gangpad in supermarkt: oncontroleerbaar schandaal

Wie extra vierge olijfolie koopt, betaalt wat extra’s in de verwachting daarvoor de beste kwaliteit te krijgen. Althans, zo werkt het op papier. De Keuringsdienst van Waarde liet 27 flessen extra vierge olijfolie onderzoeken en ontdekte dat meer dan de helft niet de beloofde kwaliteit had. Vier flessen waren zelfs zo slecht dat ze niet voor menselijke consumptie geschikt waren. Manners zet alle testresultaten op een rij.

Jarenlang dronk Manners de vruchtendrank van Healthy People, in de veronderstelling dat we gezond bezig waren. Tot we een keer op het label keken en zagen dat er ongeveer evenveel suiker in zit als in cola. Van ‘healthy’ is dus geen enkele sprake. Vergelijkbaar bedrog vind je in de top 7 supermarktmisleiding. Niet chique, maar tegelijk relatief onschuldig bedrog. Elke consument kan de waarheid achterhalen door simpelweg de ingrediëntenlijst te bestuderen.

Bij de casus van vandaag is dit niet het geval. Of een bepaalde olijfolie van goede of erbarmelijke kwaliteit is, is voor de leek onmogelijk te achterhalen. Welkom in het verraderlijkste gangpad van de supermarkt.

Olijfolie wordt onderverdeeld in verschillende kwaliteitsklassen. De hoogste kwaliteit is extra vierge, gemaakt van de meest verse en gezonde olijven. Dan is er vierge olijfolie, van iets mindere kwaliteit. Ten slotte is er lampante olijfolie, die van zo’n slechte kwaliteit is dat die niet voor menselijke consumptie geschikt is.

Op papier is het een helder systeem met duidelijke kwaliteitseisen, die wettelijk zijn vastgelegd. In de praktijk blijft hier niets van overeind. De Keuringsdienst van Waarde laat in zijn nieuwste aflevering zien dat de overheidscontrole op de kwaliteit van olijfolie dermate marginaal is, dat producenten straffeloos kunnen sjoemelen met met oliën en etiketten. Lampante olijfolie kan worden gemengd met vierge olie en vervolgens als extra vierge worden verkocht. De superieure kwaliteit die het label extra vierge zou moeten waarborgen, betekent in werkelijkheid niets.

Kaf van het koren: tussen extra vierge en lampante

De Keuringsdienst van Waarde ging met 27 flessen extra vierge olijfolie naar het Olijfolie Instituut Nederland om de kwaliteit onafhankelijk te laten beoordelen. Het resultaat is ronduit schandalig. Slechts 12 van de 27 extra vierge olijfolie bleken daadwerkelijk van de beloofde superieure kwaliteit. Elf werden beoordeeld als vierge en vier waren zelfs lampante, oftewel rot. Dat laatste geldt bijvoorbeeld voor de relatief dure olijfolie van Carbonell, à 14,29 euro per liter. Hieronder zie je de beoordelingen van de geteste merken.

1. Extra vierge op papier, extra vierge in praktijk

MerkPrijs per liter
Jumbo huismerk€ 10,58
Plus bio€ 12,18
Filippo Berio€ 13,19
Olitalia€ 13,80
Albert Heijn Excellent Griekse olijfolie€ 13,98
Jumbo’s Italië€ 13,98
Bertolli€ 16,58
Bertolli bio€ 18,30
Carapelli€ 19,45
Venturino€ 23,90
Dille & Kamille bio€ 49,90

2. Extra vierge op papier, vierge in praktijk

MerkPrijs per liter
Aldi Bellasan€ 9,19
g’woon€ 9,98
Plus huismerk€ 9,98
Albert Heijn bio huismerk€ 12,18
Pietro Coricelli€ 13,70
Monini€ 14,98
Albert Heijn Excellent Picual€ 15,96
Kristal€ 16,99
Xenos Sierra Oliva€ 19,98
Gkazas€ 19,98
Sissy-Boy olijfolie Sicilië€ 64,95

3. Extra vierge op papier, lampante in praktijk

MerkPrijs per liter
1 de Beste Dirk€ 9,98
Albert Heijn huismerk€ 10,98
La Española€ 12,98
Carbonell€ 14,29

Helaas zijn deze testresultaten slechts een momentopname. Bij een volgende oogst of productiebatch worden weer andere olijven gebruikt. Een merk dat nu extra vierge levert, kan bij een volgende lichting bedoeld of onbedoeld zijn flessen met een mengsel van lampante of vierge kwaliteit vullen.

Schandaal aan de kaak gesteld, lees je mee overheid?

De Keuringsdienst van Waarde heeft eens schandaal aan de kaak gesteld, maar verbetering in de supermarkt kan alleen worden geboekt door de overheid.

Michiel Hekkens
Geschreven door Michiel Hekkens

Michiel studeerde filosofie, woonde enige tijd in China en gaf les op een middelbare school voordat hij bij Manners terechtkwam. Als journalistieke veelvraat dompelt hij zich net zo graag onder in de longreads van The Economist als in de onderbuik van Johan Derksen. Die brede interesse is terug te zien in zijn werk als redacteur. En of hij nu schrijft over de baas van de ECB of het goedkoopste Funda-krot van Oude Pekela, altijd dient zich wel een filosofisch zijpad aan. Dit laat hij nimmer onbewandeld.