Thomas Aalderink Geld & Carrière 26 nov 2025, 08:45

Leestijd: 5 minuten

Zo vaak zijn werknemers ziek per grootte bedrijf: opvallend verschil

Het is weer die tijd van het jaar waarin iedereen loopt te snotteren en je collega’s bij bosjes uitvallen met griep. Zeker als je bij een groot bedrijf werkt. Volgens de cijfers loopt het verzuim namelijk hard op wanneer bedrijven groter worden. Betekent dit dat het gezonder is om bij een klein bedrijf te werken? Of zijn er andere verklaringen?

Bij het Centraal Bureau voor de Statistiek kijken ze graag mee in jouw snotterige zakdoek. Of in ieder geval naar de data die daarbij hoort. Al meer dan tien jaar houden ze bij hoe het gesteld is met het ziekteverzuim in Nederland. Ze kijken daarbij niet alleen naar hoe lang en waarom je ziek bent, maar ook naar waar je werkt.

Dat laatste geeft een aantal interessante inzichten. Zo zien we dat het ziekteverzuim in de gezondheids- en welzijnszorg het hoogst is en dat medewerkers in de financiële dienstverlening zich het minst vaak ziek melden. Dat is echter niet hetgeen dat meteen onze aandacht trok toen we door de data gingen. Ons oog bleef vooral hangen bij de verzuimcijfers gekoppeld aan de bedrijfsgrootte.

Zoals je in bovenstaande tabel kunt zien, verschilt het ziekteverzuim sterk tussen kleine en grote bedrijven. Bij de kleinste bedrijven (met minder dan tien werknemers) zijn werknemers gemiddeld 2,4 procent van de tijd ziek. Bij middelgrote bedrijven loopt dat al op naar 4,5 procent en bij de grootste bedrijven (met 100 werknemers of meer) is het verzuim zelfs 6 procent.

Ben je vaker ziek als je bij een groot bedrijf werkt?

Het verzuim bij grote bedrijven is dus ruim twee keer zo hoog als bij kleine bedrijven. Daaruit zou je de conclusie kunnen trekken dat het voor je gezondheid beter is om bij een klein bedrijf te werken. Dat is echter veel te kort door de bocht. Het ligt, zoals je waarschijnlijk wel zag aankomen, allemaal een stuk genuanceerder.

Wat is de beste manier om harde cijfers te nuanceren? Precies, er nog meer harde cijfers tegenaan gooien. Wanneer we dieper in de CBS-data duiken, zien we namelijk dat het voor een groot deel gewoon met statistiek te maken heeft. De belangrijkste factoren daarin zijn sectorverschillen en persoonskenmerken.

Waarom het verzuim bij grote bedrijven zo hoog is

Zoals eerder aangegeven is de sector gezondheids- en welzijnszorg de verzuimkampioen van Nederland, maar ook onderwijs en openbaar bestuur en overheidsdiensten staan hoog op die lijst. In deze sectoren vinden we vooral grotere bedrijven en werkgevers. In sectoren waar het verzuim lager dan gemiddeld is, vinden we juist relatief gezien meer kleine bedrijven. Denk aan landbouw, horeca, IT en financiële dienstverlening.

Wat hierin ook een rol speelt, zijn persoonskenmerken zoals geslacht en leeftijd. Uit data van het CBS blijkt dat vrouwen en oudere werknemers gemiddeld genomen vaker verzuimen. Grote organisaties in de zorg, overheid en het onderwijs hebben relatief veel vrouwen en oudere medewerkers in dienst, wat het verzuim omhoog trekt.

Het verschil in verzuim is dus deels te verklaren door het feit dat de mix van sectoren, leeftijden en functies in grote organisaties verzuimgevoeliger is dan in kleine bedrijven. Daarnaast beschikken grote bedrijven vaker over professionele HR- en verzuimsystemen en werken ze met strakkere procedures. Hierdoor zijn hun cijfers vaak preciezer en completer. Bij een klein bedrijf is de kans groter dat een medewerker die een dagje ziek is, niet als officiële ziekmelding in de boeken belandt.

De gezondheidsvoordelen van een kleiner bedrijf

Dat het verzuim bij grote bedrijven hoger is dan bij kleine bedrijven, is dus goed te verklaren aan de hand van de data. Er is echter ook een verklaring die minder goed te duiden is met cijfers. We hebben het dan over factoren zoals sociale controle, betrokkenheid en cultuur.

Binnen kleine bedrijven voelen medewerkers vaker meer betrokkenheid en zijn de gevolgen van hun afwezigheid zichtbaarder. Wanneer jij er niet bent, betekent dit vaak direct meer werk en druk voor je collega’s. Of je weet dat je eigen werk opstapelt als je ziek bent. Hierdoor voelt de drempel om je ziek te melden vaak hoger.

Ziekteverzuim wordt vooral bepaald door jezelf en wat je doet

Daarnaast is er in kleine bedrijven vaak meer sociale controle. Medewerkers kennen elkaar beter en voelen meer verantwoordelijkheid om op elkaar te letten. Zo’n sterke en meer persoonlijke band kan ervoor zorgen dat mogelijk verzuim eerder wordt gezien, en mogelijk ook kan worden voorkomen.

Er zijn dus verschillende redenen waarom het ziekteverzuim bij grote bedrijven meer dan twee keer zo hoog is als bij kleine bedrijven. Door al die variabelen en verschillen kun je dan ook niet stellen dat je bij een klein bedrijf minder kans hebt om ziek te worden. Dat is nog steeds vooral afhankelijk van het werk dat je doet en je eigen gesteldheid.

Stress is verzuimoorzaak nummer één.

Waar in ieder geval geen twijfel over is, is dat stress tegenwoordig de meest voorkomende oorzaak van ziekteverzuim is. Er is zelfs een beroepsgroep waar de helft van de medewerkers last heeft van stress. Wie dat zijn en of er ook een mooi salaris tegenover die druk staat, lees je hier.