9/11 en de wederopbouw: 20 jaar aan veerkrachtige architectuur

Nog altijd wordt er in New York gebouwd aan het herstel van de aanslagen op 11 september 2021, mondiaal bekend als 9/11. De wederopbouw van Ground Zero straalt veerkracht uit. Zes staaltjes architectuur die dat onderstrepen.

Twintig jaar na dato is 9/11 ineens écht geschiedenis. Nu is pas zichtbaar wat voor breuk de aanslagen hebben gevormd in de wereldorde. Dat de herdenking samengaat met de herovering van de macht door de Taliban in Afghanistan, is ironie van de donkerste soort. Kranten als het NRC, Volskrant en De Telegraaf staan dit weekend vol met interessante analyses. Niet iedereen wil zijn zoals het Westen, de War on Terrorism was een farce.

We zouden zeggen: koop dit weekend voor de verandering ook weer eens een krant. Daarin wordt op kundige wijze teruggeblikt op 9/11 en de gevolgen ervan. Hier kijken we vooruit en richten we ons op de architectuur rond Ground Zero, die meer omhelst dan alleen wat gebouwen.

De wederopbouw na 9/11

De Twin Towers en het gebouw 7 World Trade Center werden in zijn geheel vernietigd. De officiële verklaring meldde dat de gebouwen waren ingestort door brand. Enkele andere gebouwen werden vanwege de aanzienlijke schade later gesloopt. Amerika nam geen halve maatregelen en begin vrijwel direct met de wederopbouw. Twintig jaar later wordt er nog altijd gebouwd. Een overzicht van de nieuwe architectuur rond het nieuwe WTC en Ground Zero.

Winter Garden Atrium

Het Winter Garden Atrium was het eerste vertoon van wederopbouw. In 2002, een jaar na de aanslagen van 9/11, werd de Winter Garden al opnieuw geopend. Het gebouw stond tegenover de Twin Towers en leed veel schade door de aanslagen.

winter garden atrium, wikimedia, ground zero master plan, 11 september, architectuur
Bron: Wikimedia
winter garden atrium, wikimedia, ground zero master plan, 9 11, 11 september, architectuur
Bron: Wikimedia

Tegenwoordig zit in het glazen paviljoen een winkelcentrum. Daarnaast is Winter Garden Atrium nog steeds een bloeiende locatie voor kunst en amusement, maar ook voor filmvoorstellingen van het Tribeca Film Festival. De renovatiekosten bedroegen 45 miljoen euro.

National September 11 Memorial & Museum op Ground Zero

Nadat al het puin op Ground Zero eindelijk was geruimd en de laatste onderzoeken waren afgerond, werd National September 11 Memorial & Museum gemaakt. Dit is het herdenkingsmonument voor de slachtoffers van 9/11. Het monument werd op 11 september 2011 geopend en bestaat uit twee laaggelegen waterbakken, die de plaatsen waar vroeger de Twin Towers stonden markeren.

wikimedia, ground zero master plan, 9 11, 11 september, architectuur, National September 11 Memorial and Museum
Bron: ANP

De bakken worden constant gevuld met water, dat langs de muren naar beneden stroomt Het ontwerp van de Israëlisch-Amerikaanse architect Michael Arad was een van de 5.000 ingestuurde ontwerpen. Het ontwerp werd door een jury geselecteerd uit acht andere finalisten. Deze jury roemde vooral de eerbiedwaardigheid en sereniteit van het ontwerp.

One World Trade Center

One World Trade Center (eerder bekend als Freedom Tower) in New York is met een hoogte van 541 meter het hoogste gebouw van het Amerikaanse continent en het op vijf na hoogste gebouw ter wereld. In 2006 begon men met de bouw, de toren werd op 3 november 2014 geopend. Het One World Trade Center maakt deel uit van het WTC-complex. De toren staat pal naast het herdenkingsmonument.

One World Trade Center, wikimedia, ground zero master plan, 9 11, 11 september, architectuur
Bron: ANP
One World Trade Center, wikimedia, ground zero master plan, 9 11, 11 september, architectuur
Bron: ANP
One World Trade Center, wikimedia, ground zero master plan, 9 11, 11 september, architectuur
Bron: ANP

De naam verwijst naar de wolkenkrabber 1 WTC (tevens North Tower genoemd) van het oorspronkelijke World Trade Center, dat werd verwoest tijdens 9/11.

3WTC en 4WTC

Naast de Twin Towers leden ook WTC-torens 3, 4, 5, 6 en 7 enorme schade. Dit kwam door brokstukken en overslaande brand. Het nieuwe WTC is overigens nog steeds niet af. De enige torens die naast One World Trade Center al zijn geopend, zijn Three World Trade Center (3WTC) en Four World Trade Center (4WTC).

Four World Trade Center, wikimedia, ground zero master plan, 9 11, 11 september, architectuur
4WTC (Bron: Wikimedia)

De bouw van 4WTC begon in 2008, de opening vond plaats in 2013. De bouw van 3WTC werd gestart in 2010 en deze toren werd in 2019 jaar geopend. Maar nog altijd is het project in aanbouw. Wanneer het 2WTC, 5WTC en andere torens af zijn, is nog niet bekend. De meeste torens worden naar verwachting rond 2022 of 2023 geopend.

Ground Zero Master Plan

Het Ground Zero Master Plan van architect Daniel Libeskind is het alles overkoepelende plan, dat in 2003 bedacht is onder de naam Memory Foundations. Het grootste gedeelte van zijn plan is uitgevoerd of wordt nog uitgevoerd, maar bepaalde elementen zijn ook weggelaten of juist toegevoegd. In de bovenstaande video blikt hij terug.

World Trade Center station (PATH) / Oculus

Oculus is de naam van het waanzinnig mooie station voor treinen en metro’s, naast het World Trade Center. Dit project heeft 4 miljard dollar gekost, meer dan het WTC zelf. Het station, dat wel wat weg heeft van een vogel of vlinder, stond niet in het oorspronkelijke plan van Daniel Libeskind.

world trade center transportation hub, oculus, new york, wikimedia, ground zero master plan, 9 11, 11 september, architectuur
Bron: Unsplash
world trade center transportation hub, oculus, new york, wikimedia, ground zero master plan, 9 11, 11 september, architectuur
Bron: Unsplash

Dit puike staaltje architectuur komt uit het brein van de Spaanse architect Santiago Calatrava en steekt prachtig af bij het One World Trade Center.

Bekijk ook deze indrukwekkende Netflix-documentaire over de gevolgen van 9/11.

Reageer op artikel:
9/11 en de wederopbouw: 20 jaar aan veerkrachtige architectuur
Sluiten