Thomas Aalderink Samenleving 21 mrt 2026, 10:32

Leestijd: 3 minuten

In dit jaar is religie in Nederland ‘nihil’ en dat maak je allicht mee

Het geloof in Nederland is op zijn retour. Inmiddels geeft bijna 60 procent van de Nederlanders aan dat ze niet gelovig zijn. Tien jaar geleden hing nog de helft van Nederland een religie aan. Wat als we deze lijn doortrekken: is er een jaar aanwijsbaar waarin ‘niemand’ meer gelooft in Nederland?

Uit cijfers van het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS) blijkt dat het geloof in Nederland een teruglopende zaak is. In 2010 was het aandeel mensen dat zegt bij een kerkelijke stroming of levensbeschouwelijke groepering te horen nog 55 procent. Inmiddels is dat al teruggelopen naar 42 procent. Hemeltjelief, wat een daling. Het gaat om belijdende religieuzen.

In 2071 gelooft bijna niemand in Nederland meer

Waar gaat deze religieuze afbrokkeling eindigen? Als we afgaan op de cijfers van het CBS groeit het aandeel niet-gelovigen met ongeveer 9 procentpunt per tien jaar. Als we uitgaan van een lineaire trend en deze lijn doortrekken, zijn er rond 2071 geen gelovige mensen meer in Nederland. De gemiddelde Manners-lezer gaat dat waarschijnlijk dus nog wel meemaken.

Althans, als het zo simpel zou zijn als een lijntje doortrekken. Dat is het natuurlijk niet. In werkelijkheid vlakt zo’n trend bijna altijd af. De kans dat religie ooit uit Nederland gaat verdwijnen is ongeveer net zo groot als de kans dat Jezus ooit nog terugkeert op aarde (en vanuit de religieuze overtuigingen van ondergetekende is die kans nihil).

Religie gaat nooit helemaal verdwijnen uit Nederland

Het is waarschijnlijker dat de huidige trend nog even doorzet, maar uiteindelijk wel gaat afvlakken. Door migratie, religieuze gemeenschappen, tradities en bekering zal een deel van ons land altijd gelovig blijven. Denk aan het katholieke zuiden, de Biblebelt en de moslimgemeenschap in ons land. Een deel van Nederland zal altijd blijven geloven, maar die groep wordt waarschijnlijk wel een stuk kleiner.

Dat zien we ook in de landen om ons heen waar de secularisatie al wat verder gevorderd is. Bijna overal zie je dat het aandeel mensen dat een religie aanhangt afneemt, maar dat die daling op een gegeven moment minder snel gaat. Dit is vaak wanneer 65 à 75 procent van de inwoners aangeeft niet te geloven. Met de huidige ontwikkelingen is dit in Nederland ergens tussen 2032 en 2042, maar gezien de verwachte afvlakking waarschijnlijk ergens halverwege de jaren veertig.

Van nuchter Groningen tot rooms Limburg

Overigens zijn we in sommige provincies al hard op weg naar deze verhouding. Zo zien we dat de Groningers en Drenten hun reputatie als nuchtere mensen hier wel waarmaken. In beide provincies geeft al meer dan 66 procent van de inwoners aan dat ze niet geloven. Dat wordt nu nog gecompenseerd aan de andere kant van het land. Zo is in Limburg het aandeel ongelovigen maar 42 procent. Het is daarmee de enige provincie waar meer dan de helft van de inwoners nog een geloof aanhangt.

In alle andere provincies hangt minder dan de helft van de inwoners een religie aan. Degenen die dat wel doen, behoren meestal tot de Rooms-Katholieke Kerk. Ongeveer 16 procent van de Nederlanders schaart zich onder deze religie. Dat is toch nog best een aanzienlijke groep, dus daar zit nog wel werk in. Hoeveel het werk van een pastoor oplevert, lees je hier. Spoiler: het is niet goddelijk, maar je verdient er toch een rijk gevulde hostie mee.