Michiel Hekkens Geld & Carrière 16 sep 2025, 14:33

Leestijd: 3 minuten

€4,2 miljard aan tegenstrijdige cadeaus in sobere Miljoenennota

Op Prinsjesdag paaien de overgebleven kabinetspartijen nog eenmaal hun achterban met twee miljardencadeaus, één voor boeren en één voor automobilisten. De ene maatregel moet de stikstofuitstoot verlagen, de andere zorgt ervoor dat er extra stikstof wordt uitgestoten. Zo vormt de Miljoenennota 2026 een passend, tegenstrijdig slotakkoord voor een kabinet dat nooit een eenheid werd.

Prinsjesdag brak nog nooit zo geruisloos aan als in 2025. Geen uitgebreide voorbeschouwingen in de talkshows. Geen reportages over hoeden, peperdure kapsels of het gehuurde rokkostuum van de premier. Geen Frits Wester die dronken van vreugde (en meestal ook van alcohol) jubelde dat hij alwéér de uitgelekte plannen in handen had. Zonder dat we het doorhadden brak opeens de derde dinsdag van september aan en viel er eigenlijks nauwelijks meer te melden dan op welke andere dinsdag dan ook. In de Miljoenennota 2026 vallen wat Manners betreft twee grote uitgaven op, vooral omdat ze inherent tegenstrijdig zijn.

Twee miljardencadeaus doen de wenkbrauwen fronsen in een verder beleidsarme Miljoenennota 2026. De overgebleven kabinetspartijen BBB en VVD (ook wel de ‘Vroempartij’ genoemd) trekken extra geld uit voor boeren en automobilisten. We zetten nemen beide maatregelen onder de loep.

1. Stikstofaanpak landbouw: 2,6 miljard euro

Het kabinet trekt 2,6 miljard euro uit voor het terugdringen van stikstofuitstoot in de landbouw. Dit wordt besteed aan vrijwillige uitkoop, innovatie van stallen en subsidies voor natuurverbeteringsprojecten. Stikstofbeleid in de vorm van extra geld voor boeren dus. Pijnlijke maatregelen, zoals het verkleinen van de veestapel of een uitstootplafond, blijven voor Minister Femke Wiersma grotendeels onbespreekbaar. Wel komt er een bufferzone rond natuurgebieden als de Veluwe en de Peel. Hierin moeten boeren hun stikstofuitstoot flink terugdringen, mogelijk zelfs door hun activiteiten te verplaatsen.

2. Verlenging korting op brandstofaccijns: 1,6 miljard euro

Het kabinet geeft ook 1,6 miljard euro uit om de korting op de brandstofaccijns met één jaar te verlengen. Aangezien de VVD zichzelf profileert als partij van de automobilisten, is dit geen onverwachte maatregel. Logisch is hij eigenlijk niet. In 2022 werd de benzineprijs met 0,17 euro verlaagd na de sterke prijsstijging door de oorlog in Oekraïne. Per liter betaalde je in dat jaar (na de accijnsverlaging) 2,12 euro. In augustus 2025 schommelde de benzineprijs rond de 1,92 euro per liter. Zou je die 17 cent accijns er weer bij doen, dan betaalt de automobilist aan de pomp alsnog minder dan de verlaagde prijs van drie jaar geleden. Ironisch genoeg zorgt goedkopere brandstof natuurlijk voor extra stikstofuitstoot. Met de ene miljardenuitgave poogt men de stikstofuitstoot te verlagen, met de andere wordt deze juist weer gestimuleerd. Geen touw aan vast te knopen.

Kabinet Schoof I sluit regeerperiode Prinsjesdag

En zo sluiten de twee overgebleven kabinetspartijen met twee tegenstrijdige miljardencadeaus hun regeerperiode in stijl af. Althans, dat is te hopen. De vorige kabinetsformatie duurde 223 dagen. Willen we in 2026 weer een frisse Prinsjesdag met verse plannen en een door enthousiasme benevelde Frits Wester (hij drinkt niet meer), dan moet er in maximaal 258 dagen een nieuw kabinet worden geformeerd. Lukt dat niet, dan zitten we op de derde dinsdag van september in 2026 nog steeds met een demissionair Schoof I.