Koen Lorijn Voeding 15 aug 2026, 12:48

Leestijd: 3 minuten

‘Spaans dieet’ helpt bij afvallen, zo blijkt: zo werkt chrononutrition

Steeds meer onderzoeken richten zich op chrononutrition: de relatie tussen voeding en je biologische klok. En dat wijst in een duidelijke richting. Ons lichaam lijkt overdag beter met voeding om te gaan dan ’s avonds.

Het is één van de bekendste fitness-fabeltjes. Na tienen mag je niets meer eten want dan sla je het direct op als vet. Onzin natuurlijk. Maar zoals met de meest hardnekkigste fabeltjes zit er een kleine kern van waarheid in. De klassieke Spaanse manier van eten: stevig ontbijten, laat op de middag (14.00 tot 15.00 uur) een warme lunch al zwaarste maaltijd van de dag en dineren met een paar kleine hapjes. Dat lijkt dus optimaal voor onze biologische klok, zo blijkt uit recente onderzoeken naar chrononutrition. Wat kunnen we met deze kennis en helpt het sneller afvallen? Alvast een disclaimer: dat avond kan in Nederland wel wat vroeger dan in Spanje, waar ze soms wat kunnen overdrijven met laat eten.

Eten volgens biologische klok zorgt voor minder honger

Je biologische klok (circadiaans ritme) is verantwoordelijk voor meer dan wanneer je in slaap valt. Ook je reactie op voeding wordt hierdoor beïnvloed. Zo blijkt uit recent onderzoek dat de insulinegevoeligheid eerder op de dag beter te werken dan ’s avonds. Dat vertaalt zich mogelijk ook naar de weegschaal. De 2.485 deelnemers uit 29 onderzoeken verloren gemiddeld 1,75 kilogram meer wanneer ze het grootste deel van hun calorieën eerder op de dag binnenkregen.

Datzelfde beeld vond ook dit onderzoek onder 420 mensen. Mensen die hun belangrijkste maaltijd later op de dag aten, verloren minder gewicht. Dat verschil bleef bestaan, ondanks vergelijkbare calorie-inname.

Waarom chrononutrition niet direct leidt tot afvallen

Als je na dit artikel hoopt dat chrononutrition een magische nieuwe afvalmethode is, moeten we je teleurstellen. In alle onderzoeken naar afvallen en maaltijdplanning, was een calorietekort de voornaamste reden dat de deelnemers afvielen.

Afvallen draait altijd om het creëren van zo’n calorietekort. Gewoon eerder op de dag eten is geen magische hack voor sneller afvallen. Maar als een vroeger eetritme ervoor zorgt dat je ’s avonds mogelijk minder honger hebt, minder snackt en je calorieën makkelijker beheerst, is dat wel een simpele extra knop om aan te draaien.

Zo begin je vandaag nog met chrononutrition

Je hoeft echt niet ineens om 3 uur ’s middags een paella op tafel te zetten en daarna niet meer te eten. Een paar simpele aanpassingen die je vandaag al kunnen helpen bij afvallen zijn:

• Eet meer calorieën eerder op de dag. Hou de tijden zoals je ze gewend bent, maar ontbijt en lunch groter dan normaal. Je diner hou je daarna licht.
• Maak van laat snacken geen gewoonte. Dat werkt natuurlijk alleen wanneer je tussen avondeten en bedtijd niet ineens weer extra eet. Niet per se omdat je calorieën ineens anders opslaat, maar omdat je in deze periode (op de bank, serietje aan) gemakkelijk te veel eet.
• Eet je laatste grote maaltijd enkele uren vóór je naar bed gaat. Daarmee geef je je lichaam de tijd het eten te verwerken voordat je gaat slapen, en kan je slaap mogelijk verbeteren. Dus helemaal Spaans is het niet.

Koffie drinken is ook iets wat je beter zo vroeg mogelijk doet. Op dit tijdstip kun je er het best volledig meer stoppen, aldus een nieuwe slaapstudie.

Geschreven door Koen Lorijn

Koen maakt complexe onderwerpen rond fitness en gezondheid begrijpelijk, met praktische tips en verhelderende onderzoeken. Zijn vrije tijd bestaat uit trainings- en rustdagen, waarbij hij zwaar ijzer de lucht in smijt of op de bank neerploft voor de nieuwste films en series. Daar plukt de Manners-lezer de vruchten van.