Kwart Nederlanders spreekt thuis andere taal: nummer 1 verrast
In Nederland praten we allemaal Nederlands. Althans, dat is wat we vaak denken. Toch wordt achter bijna een kwart van de voordeuren in ons land een andere taal gesproken dan Nederlands. Dat blijkt uit onderzoek van het CBS. Vooral regionale talen en dialecten zijn nog lang niet uitgestorven. Tipje van de sluier: Nedersaksisch wint, verrassend genoeg. Dat wordt brommers kiek’n!
Het Centraal Bureau voor de Statistiek heeft recent de 2025 editie van Nederland in cijfers uitgebracht. Hierin beantwoordt het welbekende statistiekbureau een aantal interessante vragen aan de hand van cijfers. Zo ook welke talen mensen thuis vooral spreken.
Wat zeg je?!
Een kwart van de Nederlanders spreekt thuis geen Nederlands
Uit het onderzoek blijkt dat driekwart van de bevolking van 15 jaar of ouder thuis vooral Nederlands spreekt. Dat betekent dat een kwart van de Nederlanders dus iets anders spreekt. Waarschijnlijk denk je dan meteen aan wat we op school de ‘vreemde talen’ noemden, zoals Turks, Engels, Pools, Arabisch of Berbers. Toch is die groep slechts een procent of 9.
Als je thuis geen Nederlands of een van deze vreemde talen spreekt, wat blijft er dan nog over? Nou, onze schitterende regionale talen en dialecten. Zo wordt bij ongeveer 10 procent van de Nederlanders aan de eettafel een door de overheid erkende taal gesproken. Wanneer we naar dialecten kijken, is dat 5 procent.
Het verschil tussen een regionale taal en een dialect
Bij bekende regionale talen zullen de meesten direct aan Friesland denken, maar Frysk is met 2 procent van de bevolking nummer drie op de lijst. Limburgs staat daar een procentje boven, en de meest gesproken regionale taal van Nederland is met 4 procent Nedersaksisch. Hieronder vallen onder anderen Achterhoeks, Twents, Drents en Gronings.
Dat laatste zal bij sommigen misschien voor wat verwarring zorgen. Vaak wordt namelijk gedacht dat Achterhoeks, Twents, Drents en Gronings dialecten zijn. Dat is ook deels waar, maar ze vallen volgens de overheid tóch in de categorie erkende regionale talen. Dat komt doordat dit geen dialecten zijn van het Nederlands, maar van het Nedersaksisch, en dat is een regionale taal.
Wanneer we het over dialecten hebben, komen we bijvoorbeeld uit bij Zeeuws-Vlaams, Brabants, West-Fries, Zeeuws, Veluws en ga zo maar door. Bij ongeveer 5 procent van de Nederlanders is dat wat men thuis het meest spreekt.
Limburg en Friesland
Dat we in Nederland allemaal alleen maar Nederlands praten, is dus niet het geval. Zeker niet als we op provinciaal niveau gaan kijken. Zo wordt in Limburg vaker Limburgs dan Nederlands gesproken. En ook bij de Friezen spreekt slechts de helft van de inwoners thuis vooral onze vaderlandse taal.
Provincies die uitblinken in eigen taal: Nedersaksisch wint
In onderstaande tabel zie je de acht provincies waar verhoudingsgewijs het vaakst een regionale taal of dialect gesproken wordt, en welke dat is.
| Provincie | Nederlands | Regionale taal/dialect | Overig |
|---|---|---|---|
| Limburg | 44% | 48% (Limburgs) | 8% |
| Fryslân | 51% | 42% (Fries) | 7% |
| Drenthe | 67% | 28% (Nedersaksisch) | 5% |
| Zeeland | 68% | 25% (Dialect) | 7% |
| Noord-Brabant | 71% | 22% (Dialect) | 7% |
| Overijssel | 72% | 20% (Nedersaksisch) | 8% |
| Groningen | 72% | 19% (Nedersaksisch) | 9% |
| Gelderland | 83% | 9% (Nedersaksisch) | 8% |
Provincies die uitblinken in ‘andere taal’
In deze tabel vind je de vier provincies waar, na Nederlands, de groep ‘andere taal’ het grootst is. Dit zijn dus de provincies waar veel minder vaak een regionale taal of dialect gesproken wordt, en meer culturele diversiteit is onder de bevolking.
| Provincie | Nederlands | Regionale taal/dialect | Overig |
|---|---|---|---|
| Noord-Holland | 82% | 15% (Andere taal) | 3% |
| Zuid-Holland | 85% | 13% (Andere taal) | 2% |
| Flevoland | 86% | 11% (Andere taal) | 3% |
| Utrecht | 88% | 9% (Andere taal) | 3% |
(Bron: CBS, Nederland in cijfers)
:format(jpeg):background_color(fff)/https%3A%2F%2Fwww.manners.nl%2Fwp-content%2Fuploads%2F2025%2F06%2FThomas-Aalderink-square.jpg)