Michiel Hekkens Tech 6 aug 2025, 13:09

Leestijd: 3 minuten

Dit land heeft veruit de beste hackers, aldus cyberexpert

In de podcast Schaduwoorlog vragen Volkskrant-journalisten Annieke Kranenberg en Huib Modderkolk zich af welke regering over de beste hackers ter wereld beschikt. Eén land steekt met kop en schouders boven de rest uit. Manners luisterde met een blocnote in de aanslag en speelt de belangrijkste inzichten aan je door.

Als we op het nieuws horen dat vijandige hackers een computersysteem zijn binnengedrongen, gaat het vaak over Chinezen, Iraniërs, Noord-Koreanen of Russen. Hierdoor is het verleidelijk om te denken dat juist deze landen uitblinken in hacken. Dit is een misvatting, stellen de journalisten aan het begin van hun podcast. De goede hackers worden namelijk nooit ontdekt. Maar als de beste hackers onder de rader blijven, hoe achterhaal je dan welk land erin uitblinkt?

Podcast Schaduwoorlog: wie heeft de beste hackers ter wereld?

Om deze vraag te beantwoorden, roepen Kranenberg en Modderkolk eerst de zaak-Edward Snowden in herinnering. In 2013 onthulde de toen 30-jarige klokkenluider dat de NSA (National Security Agency) een geheim ‘achterdeurtje’ had ingebouwd in Windows. Iedereen ter wereld die met Windows werkte, en dat was bijna iedereen, kon door de NSA worden bespied en gemonitord. Door Snowden kwam de wereld erachter op welke schaal de Verenigde Staten zich bezighoudt met hacken.

Enkele jaren later werd de NSA zelf gehackt door een Russische hackersgroep die zich de Shadowbrokers noemde. Hierbij werd Eternal Blue buitgemaakt, een hacking tool die door de NSA werd gebruikt om toegang tot Windows te krijgen. Hoe krachtig deze tool was, bleek toen hij daarna door criminelen werd ingezet in het WannaCry-virus. Met deze vorm van ransomware werden sinds 2017 honderdduizenden computers gehackt en miljoenen dollars aan losgeld buitgemaakt. Het waren twee zeldzame momenten die onthulden waar de VS op gebied van cyberaanvallen toe in staat is.

Cyberexpert: Amerikanen zijn ‘extreem, extreem goed’

Sindsdien horen we niet veel meer van de Amerikanen, maar dit betekent volgens cyberexpert Erik de Jong (die in de podcast aanschuift) niet dat ze hun streken hebben verloren. Hij acht de Amerikaanse hackers nog steeds ‘extreem, extreem goed’. Tien jaar geleden kreeg hij zelf met ze te maken, toen hij een Amerikaanse hack bij telecombedrijf Belgacom ontdekte. Hierover zegt hij: “De technische middelen die daarbij ingezet werden zijn fenomenaal. Ook tien jaar later is dit top notch. Je zou er nog steeds mee tot de wereldtop behoren.”

Maar inmiddels zijn de Amerikanen alweer veel verder dan toen. De Jong acht de kans daardoor groot dat de Amerikanen nog steeds in allerlei computersystemen meekijken zonder dat iemand dat doorheeft. Lange tijd was dat niet zo’n probleem, omdat we hier als Nederland van meeprofiteerden. Via een hack van het SWIFT-systeem konden de Amerikanen bijvoorbeeld verdachte geldstromen tracken. Door in te breken bij telecombedrijven spoorden ze sim-kaarten van terroristen op. Hier werd Nederland veiliger van. Maar wat nu de Amerikanen steeds minder onze normen en waarden delen? Breken ze vandaag of morgen niet een keer in bij ASML om alle geheimen van de EUV-chipmachine te stelen? Dit is een reëele zorg, stelt de cyberexpert.

Rusland en China vs de AIVD

Zijn er naast de Amerikanen nog andere landen die goed kunnen hacken? De Jong noemt allereerst de Britten en Israëliërs, die vaak met de Amerikanen optrekken. Hun geheime diensten schat hij hoger in dan de van de Chinezen of Russen. Hackers uit die landen gaan volgens De Jong ‘lomp te werk’, waardoor ze een groot risico lopen om ontdekt én uit het systeem gegooid te worden. Toch zijn het geen koekenbakkers. De Jonge schaart ze eveneens tot de kopgroep van de wereld. Als hij een rapportcijfer moest uitdelen dan zou dat een 8,5 zijn.

En tot slot: onze eigen AIVD en MIVD dan? Ook daar heeft De Jong een hoge pet van op. Hij acht de Nederlandse mogelijkheden op gebied van hacken en cyber warfare minstens zo goed als de Russen een Chinezen. Minstens zo goed, vragen de podcastmakers, of beter? De Jong peinst en twijfelt, maar laat het toch bij ‘minstens zo goed’. De erg luisterwaardige podcast Schaduwoorlog kun je volgen via deze pagina van De Volkskrant of in een podcast-app.

In ons eerdere artikel onderzochten we het salaris van een ethische hacker bij de overheid.