Michiel Hekkens Gezondheid 1 apr 2026, 10:48

Leestijd: 3 minuten

In deze 13 landen adem je nog schone lucht, slechts 3 in Europa

Mensen die gezonde, schone lucht willen ademen, vinden nog slechts in 13 van de 143 landen op aarde een geschikt toevluchtsoord. Dit blijkt uit het nieuwste World Air Quality Report, dat afgelopen week verscheen. Glas halfvol: drie daarvan liggen in Europa.

In de 34 jaar dat ondergetekende op deze aardbol rondloopt, was de teneur over het lot van de aarde nog nooit zo negatief. Klimaatdoelen zijn uit beeld, koraal sterft af en boskap woekert voort. Alvorens je het levensgeluk uit je longen laat zuigen door nog meer negatieve berichtgeving, hieronder drie recente Manners-artikelen die laten zien dat er nog hoop is.

• Dit kleine EU-land plant een miljardenbos zo groot als Luxemburg
• ‘Nieuw’ natuurgebied groter dan Nederland: cruciale CO2-opnemer
• Fortnite-CEO met 0,81% van vermogen Elon Musk redt de natuur wél

Goed, nu je weer even genoeg vertrouwen in de mensheid hebt getankt, kun je vast weer een nieuwe opdoffer incasseren.

World Air Quality Report 2025: vieze lucht in 91% van alle landen

Afgelopen week verscheen het World Air Quality Report 2025, waarin de luchtkwaliteit in 9.446 steden en 143 landen over het afgelopen jaar is gemonitord. In totaal bleef in dertien landen de gemiddelde luchtkwaliteit gedurende het hele jaar binnen de PM2.5-waarde van 5 µg/m³. Lokaal bleven 14 procent van steden wereldwijd binnen de veilige norm. In 2024 was dit nog 17 procent.

Een PM2.5-waarde van 5 µg/m³ betekent dat er per kubieke meter lucht 5 microgram of minder fijnstofdeeltjes met een diameter van 2,5 micrometer of kleiner aanwezig zijn. Doordat deze deeltjes zo klein zijn, dringen ze diep door in de longen en komen ze in de bloedbaan terecht, wat leidt tot een verhoogde kans op respiratoire aandoeningen en hartziekten.

Luchtkwaliteit in Nederland: gemiddeld 9,7 ug per m3

In Nederland verslechterde de luchtkwaliteit van 8,9 naar 9,7 PM2.5. Dit is bijna het dubbele van de door de WHO veilig geachte norm. Daarmee staat Nederland op de 48e plaats van 143 landen, iets lager dan België, Duitsland en Frankrijk. Hier ademen we dus geen schone lucht in.

In Europa is de trend licht negatief. In 23 landen nam de luchtvervuiling het afgelopen jaar toe, terwijl 18 landen een verbetering zagen. De luchtkwaliteit op het hele continent leed afgelopen jaar bovengemiddeld veel door houtkachels, overwaaiende roetdeeltjes van Canadese bosbranden en Saharazand.

Niet goed, al kan het nog veel erger. In Pakistan, Bangladesh, Tadzjikistan, Tsjaad en de Democratische Republiek Congo, de smerigste landen ter wereld, is de lucht met een PM2.5-waarde boven de 50 µg/m³ zo’n vijf keer vuiler dan in Nederland. In Azië kwam geen enkel land in de buurt van de veilige norm.

Drie Europese landen hebben schone lucht

Zoals gezegd voldoen dertien van de 143 landen aan de richtlijn van de Wereldgezondheidsorganisatie. Denk je alle piepkleine eilandjes in de oceaan weg, waar doorgaans geen zesbaanssnelwegen, houtkachels of steenkoolfabrieken zijn, dan blijven er zelfs nog maar een handvol landen over. Hieronder de wereldranglijst qua schone lucht.

Wie als Europeaan gezonde, schone lucht wil ademen, verhuist naar IJsland, Estland of Andorra. Voor gepensioneerden is Panama ook een interessante optie, dat naast gezonde lucht ook de nummer 1 is om met pensioen te gaan.